Kazakistan'da Yeni Anayasa Referandumu: Onay Oranı Yüzde 87.15

Kazakistan, tarihinin 30 yılı içinde üçüncü kez anayasa değişikliği için sandık başına gitti. Bugün gerçekleştirilen referandumda, yeni anayasa ezici bir çoğunlukla onaylandı. Ülkenin seçim kurulu, yeni anayasanın yüzde 87.15 oy oranıyla kabul edildiğini ve seçime katılımın yüzde 73 olduğunu açıkladı. Bu değişiklik, Kazakistan'ın siyasi yapısında önemli bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor.

Yeni Anayasanın Getirdikleri

Onaylanan yeni anayasa, ülkenin parlamento yapısını sadeleştirirken, 1996 yılında kaldırılan devlet başkan yardımcılığı makamını yeniden kuruyor. Bu yeni düzenleme, devlet başkanına başkan yardımcısını ve diğer önemli yetkilileri doğrudan atama yetkisi tanıyor. Eski ve yeni anayasa, devlet başkanlığı görevini 2022 yılında Kazakistan Cumhurbaşkanı Kassym-Jomart Tokayev tarafından getirilen yedi yıllık tek bir dönemle sınırlandırıyor. Ancak, anayasanın onayı bazı soru işaretlerini de beraberinde getiriyor.

Analistler, Tokayev'in görev süresini sıfırlayarak makamında kalabileceğini ve bu durumun 2029 sonrasında da iktidarda kalmasına imkan tanıyabilecek bir yasal boşluk yaratabileceğini belirtiyor. Bu durum, Kazakistan'da siyasi istikrarsızlık ve iktidar mücadelesi konularında endişeleri artırıyor.

Tokayev'in Açıklamaları

Devlet Başkanı Tokayev, başkent Astana'da oy kullandıktan sonra yaptığı açıklamada, bir sonraki başkanlık seçiminin görev süresinin dolacağı 2029 yılında yapılacağını ifade etti. Anayasanın bir güç devrini kolaylaştırıp kolaylaştırmayacağı sorusuna ise, ülkedeki iktidar rekabetinin yoğunlaştığına dair uzman görüşlerine değinerek, bu durumun toplum üzerinde olumsuz bir etkisi olmayacağını belirtti. Tokayev, anayasanın getirdiği değişikliklerin ülkenin geleceği açısından önemli olduğunu vurguladı.

Nazarbayev'in Desteği ve Geçmiş Olaylar

Eski devlet başkanı Nursultan Nazarbayev, yeni anayasa lehinde oy kullandığını ve halefine olan desteğinin sürdüğünü açıkladı. Nazarbayev, 1991-2019 yılları arasında ülkeyi yönetti ve 85 yaşında olmasına rağmen siyasi etkisini sürdürüyor. Ocak 2022'de yaşanan protestolar sırasında, en az 238 kişinin hayatını kaybetmesi sonucunda Nazarbayev resmi görevlerinden arındırılmıştı. Tokayev, bu olayları eski başkana sadık güvenlik unsurlarının darbe girişimi olarak nitelendirmişti. Olayların ardından birçok Nazarbayev müttefiki hapse atılmıştı.

Yeni anayasanın 1 Temmuz 2023 tarihinde yürürlüğe girmesi planlanıyor. Bu değişiklik, Kazakistan'ın siyasi geleceği açısından kritik bir adım olarak değerlendiriliyor. Ülkedeki siyasi dinamiklerin nasıl şekilleneceği ve yeni anayasanın uygulanması sürecinde neler yaşanacağı merakla bekleniyor.

• Yeni anayasa, devlet başkanına atama yetkileri veriyor.
• Eski başkan yardımcılığı makamı yeniden kuruldu.
• Seçime katılım oranı yüzde 73 olarak kaydedildi.
• Onay oranı yüzde 87.15 ile ezici çoğunluk sağlandı.
• Yeni anayasa, 1 Temmuz'da yürürlüğe girecek.

Kazakistan'da gerçekleşen bu referandum, sadece ülkenin siyasi yapısını değil, aynı zamanda uluslararası ilişkilerini de etkileyecek bir gelişme olarak öne çıkıyor. Gelecek süreçte bu değişikliklerin ülkenin demokratik yapısına nasıl yansıyacağı ve halkın bu duruma nasıl tepki vereceği, dikkatle izlenmesi gereken konular arasında yer alıyor.